-Friday World-April 23,2026
ગુજરાતના ખેડા જિલ્લામાં સ્થાનિક સ્વરાજ્યની ચૂંટણીના માહોલ વચ્ચે એક ગંભીર ઘટનાએ રાજકીય વર્તુળોમાં હલચલ મચાવી દીધી છે. હોમગાર્ડ કમાન્ડન્ટની સરકારી કચેરીમાં જ નકલી મતદાન મથક બનાવીને હોમગાર્ડ જવાનોને બેલેટ પેપર આપી સામૂહિક મતદાન કરાવવાના આક્ષેપો સામે આવ્યા છે. આ ઘટનાએ નિષ્પક્ષ અને પારદર્શક ચૂંટણી પ્રક્રિયા પર મોટા પ્રશ્નો ઊભા કર્યા છે.
વોર્ડ નંબર 6ના કોંગ્રેસ ઉમેદવાર ચિરાગ પરીખ અને છાયાબેન પ્રજાપતિએ આ મામલે ચૂંટણી અધિકારીને લેખિત ફરિયાદ કરી છે. તેમણે આરોપ લગાવ્યો છે કે હોમગાર્ડ કમાન્ડન્ટ પ્રણવ સાગર ની કચેરીમાં પૂઠાંના બોર્ડ અને ખોટી મતપેટી બનાવીને આખી પ્રક્રિયા ચલાવવામાં આવી. હોમગાર્ડના જવાનોને બેલેટ પેપર આપીને મત આપવા માટે જબરદસ્તી કરવામાં આવી અને કેટલાક જવાનોએ એકલા 50થી વધુ મતો આપ્યા હોવાના પણ આક્ષેપ છે.
શું બન્યું હતું આ ઘટના?
મળતી માહિતી અનુસાર, હોમગાર્ડ કમાન્ડન્ટની કચેરીમાં એક ખાસ રૂમમાં આ નકલી મતદાન મથક તૈયાર કરવામાં આવ્યું હતું. પૂઠાના બોર્ડથી વિભાજન કરીને મતદાન બૂથ જેવું વાતાવરણ ઊભું કરાયું. જવાનોને બેલેટ પેપર વહેંચવામાં આવ્યા અને તેઓને એક ચોક્કસ પક્ષ અથવા ઉમેદવારને મત આપવા માટે દિશા-નિર્દેશ આપવામાં આવ્યા હોવાના આક્ષેપ છે.
આ પ્રક્રિયા સંપૂર્ણપણે ચૂંટણી નિયમોની વિરુદ્ધ છે. ભારતીય ચૂંટણી પંચના નિયમો અનુસાર મતદાન માત્ર અધિકૃત મતદાન મથકો પર જ થઈ શકે છે અને તે પણ કડક તપાસ અને વીડિયો રેકોર્ડિંગ સાથે. સરકારી કચેરીમાં આવી ખાનગી વ્યવસ્થા બનાવવી એ લોકશાહીના મૂળભૂત સિદ્ધાંતો સામે જવા બરાબર છે.
ચિરાગ પરીખે કહ્યું છે કે, “આ ઘટના સ્થાનિક સ્વરાજ્યની ચૂંટણીને નિષ્પક્ષ બનાવવાના પ્રયાસો પર પાણી ફેરવી નાખે છે. જો સરકારી અધિકારીઓ જ આવી ગેરરીતિમાં સામેલ હોય તો સામાન્ય નાગરિકોનો મત કેવી રીતે સુરક્ષિત રહેશે?”
સ્થાનિક સ્વરાજ્ય ચૂંટણીમાં નિષ્પક્ષતાનું મહત્વ
સ્થાનિક સ્વરાજ્યની ચૂંટણીઓ લોકશાહીની આધારશિલા છે. નગરપાલિકા, તાલુકા પંચાયત અને જિલ્લા પંચાયતના ઉમેદવારો સીધા જ લોકોના દરરોજના જીવન સાથે જોડાયેલા હોય છે – પાણી, રસ્તા, સ્વચ્છતા, આરોગ્ય અને શિક્ષણ જેવા મુદ્દાઓ પર તેઓ કામ કરે છે. આથી આ ચૂંટણીઓમાં નિષ્પક્ષતા અને પારદર્શિતા અત્યંત જરૂરી છે.
ખેડા જિલ્લા પંચાયતની 42 બેઠકો માટે 26 એપ્રિલ 2026ના રોજ મતદાન યોજાવાનું છે. આ ચૂંટણીમાં ભાજપ, કોંગ્રેસ અને આપ વચ્ચે ત્રિપાંખિયો જંગ જામ્યો છે. આવા સમયે એક પણ ગેરરીતિની ઘટના આખી પ્રક્રિયાની વિશ્વસનીયતા પર અસર કરે છે.
ભારતમાં ચૂંટણી પંચે વર્ષોથી ઈવીએમ, વીવીપેટ, વેબકાસ્ટિંગ અને કડક મોનિટરિંગ જેવા પગલાંથી પારદર્શિતા વધારવાના પ્રયાસો કર્યા છે. પરંતુ જો સરકારી તંત્રના અમુક અંશો જ આવી ગેરરીતિમાં સામેલ થાય તો આ પ્રયાસો નિષ્ફળ જાય છે.
આક્ષેપોની તપાસ અને સંભવિત પરિણામ
ચૂંટણી અધિકારીઓએ આ મામલાની તપાસ શરૂ કરી દીધી છે. જો આક્ષેપો સાચા સાબિત થાય તો:
- સંકળાયેલા અધિકારીઓ સામે કડક કાર્યવાહી થઈ શકે છે.
- સંબંધિત વોર્ડમાં મતદાન પ્રક્રિયા પર પ્રશ્નો ઊભા થઈ શકે છે.
- ચૂંટણી પરિણામો પર પણ અસર પડી શકે છે.
કોંગ્રેસ ઉમેદવારોએ નિષ્પક્ષ તપાસ અને જવાબદારો સામે કાર્યવાહીની માંગ કરી છે. આવી ઘટનાઓને રોકવા માટે ચૂંટણી પંચે વધુ કડક માર્ગદર્શિકા અમલમાં મૂકવી જોઈએ, ખાસ કરીને સરકારી કર્મચારીઓ અને અધિકારીઓની ભૂમિકા પર.
લોકશાહીને મજબૂત બનાવવાની જરૂર
આ ઘટના એક વ્યક્તિગત આરોપ નથી, પરંતુ તંત્રમાં ઊંડે સુધી પહોંચેલી સમસ્યાનું પ્રતીક છે. જ્યારે સરકારી કચેરીમાં જ નકલી મતદાન મથક બનાવવામાં આવે ત્યારે સામાન્ય મતદારનો વિશ્વાસ ડગમગી જાય છે.
ગુજરાતમાં સ્થાનિક સ્વરાજ્યની ચૂંટણીઓમાં વધુ પારદર્શિતા માટે નીચેના પગલાં લેવા જરૂરી છે:
- તમામ મતદાન મથકો પર કેમેરા અને વીડિયો રેકોર્ડિંગની વ્યવસ્થા.
- હોમગાર્ડ અને અન્ય સરકારી કર્મચારીઓને મતદાન પ્રક્રિયામાંથી અલગ રાખવા માટે કડક નિયમો.
- ફરિયાદોની ત્વરિત અને નિષ્પક્ષ તપાસ.
- મતદારોને જાગૃત કરવા માટે વ્યાપક અભિયાન.
આ ઘટના એક સંદેશ આપે છે કે લોકશાહીને મજબૂત બનાવવા માટે માત્ર મતદાનના દિવસે જ નહીં, પરંતુ આખી પ્રક્રિયામાં સતત સતર્કતા જરૂરી છે. જો આવી ગેરરીતિઓ પર ત્વરિત કાર્યવાહી ન થાય તો લોકોનો ચૂંટણી પ્રત્યેનો વિશ્વાસ ઘટતો જશે.
ખેડાની આ ઘટના હજુ તપાસના તબક્કે છે. તપાસના પરિણામો આવ્યા પછી વધુ સ્પષ્ટતા મળશે. પરંતુ હાલ તો આ ઘટનાએ ગુજરાતની સ્થાનિક ચૂંટણીઓમાં નિષ્પક્ષતાના મુદ્દાને ફરી એક વાર આગળ લાવી દીધો છે.
લોકશાહી મજબૂત બને ત્યારે જ રાષ્ટ્ર મજબૂત બને છે. આવી ઘટનાઓથી શીખીને વધુ સારી અને વધુ પારદર્શક ચૂંટણી વ્યવસ્થા ઊભી કરવી એ જ સમયની માંગ છે.
Sajjadali Nayani ✍
Friday World-April 23,2026
