અમદાવાદના સરદાર વલ્લભભાઈ પટેલ આંતરરાષ્ટ્રીય કાર્ગો એરપોર્ટ પરથી એક એવી ઘટના બની છે જે સોનાના વેપારીઓ, લોજિસ્ટિક્સ કંપનીઓ અને એરલાઇન્સની સિક્યુરિટી વ્યવસ્થાને એકસાથે હચમચાવી દે છે. 2.58 કરોડ રૂપિયાની કિંમતના સોનાના દાગીનાનું પાર્સલ અમદાવાદથી બેંગ્લોર મોકલતી વખતે રહસ્યમય રીતે અદૃશ્ય થઈ ગયું છે. આકાશા એર (Akasa Air)ની ફ્લાઈટ QP-1901માં આ ઘટના બની છે, જેના પર લોજિસ્ટિક્સ કંપનીએ બેદરકારી અને વિશ્વાસઘાતની ફરિયાદ નોંધાવી છે.
18 એપ્રિલની વહેલી સવારે આ ઘટના ઘટી હતી. ન્યુ રાણીપ વિસ્તારના રહેવાસી અને લોજિસ્ટિક્સ કંપનીમાં સિક્યુરિટી મેનેજર તરીકે કાર્યરત રીછપાલસિંહ રાઠોડે આ મામલે પોલીસમાં ફરિયાદ નોંધાવી છે. તેઓ જ્વેલર્સ તરફથી મોકલવામાં આવેલા સોનાના 7 પાર્સલની જવાબદારી સંભાળતા હતા. આમાંથી એક પાર્સલનું વજન આશરે 13 કિલો હતું, જેમાં 2 કિલો 107 ગ્રામ અને 562 મિલીગ્રામ સોનાના દાગીના હતા. વર્તમાન બજાર ભાવ મુજબ આની કિંમત 2.58 કરોડ રૂપિયા આંકવામાં આવી છે.
શું બન્યું હતું તે દિવસે?
લોજિસ્ટિક્સ કંપનીના કર્મચારીઓએ 18 એપ્રિલે સવારે 2:15 વાગ્યે અમદાવાદ કાર્ગો એરપોર્ટ પર તમામ 7 પાર્સલ આકાશા એરને સોંપ્યા હતા. તેની પહોંચ (Acknowledgement) પણ મેળવી લેવામાં આવી હતી. એરલાઇન્સના અમદાવાદ સ્ટાફે દાવો કર્યો કે તમામ પાર્સલ યોગ્ય રીતે લોડ કરી દેવામાં આવ્યા હતા. ફ્લાઈટ બેંગ્લોર પહોંચી ત્યારે જ્યારે ડિલિવરીની પ્રક્રિયા શરૂ થઈ ત્યારે માત્ર 6 પાર્સલ જ મળ્યા. એક પાર્સલની કોઈ ખબર ન હતી.
આકાશા એરના અમદાવાદ અને બેંગ્લોર સ્ટાફ વચ્ચે જવાબોમાં સ્પષ્ટ વિરોધાભાસ જોવા મળ્યો છે. અમદાવાદ તરફથી કહેવામાં આવ્યું કે માલ લોડ થઈ ગયો હતો, જ્યારે બેંગ્લોર તરફથી માત્ર 6 પાર્સલની જ વાત કરવામાં આવી. લાંબી પૂછપરછ અને અનેક વખત સંપર્ક કરવા છતાં એરલાઇન્સ તરફથી કોઈ સંતોષજનક જવાબ કે માહિતી મળી નથી. આ કારણે લોજિસ્ટિક્સ કંપનીએ એરલાઇન્સ સામે છેતરપિંડી, બેદરકારી અને વિશ્વાસઘાતની ફરિયાદ નોંધાવી છે.
સોનાના પાર્સલની સિક્યુરિટી: કેટલી મજબૂત છે?
ભારતમાં સોનાના વેપાર અને લોજિસ્ટિક્સની વ્યવસ્થા અત્યંત સંવેદનશીલ છે. દર વર્ષે અબજો રૂપિયાનું સોનું વિવિધ શહેરો વચ્ચે હવાઈ માર્ગે મોકલવામાં આવે છે. આવા પાર્સલમાં સામાન્ય રીતે GPS ટ્રેકિંગ, સીલ્ડ પેકિંગ, CCTV કવરેજ અને મલ્ટી-લેયર સિક્યુરિટી ચેકિંગ હોવું જોઈએ. પરંતુ આ ઘટના સૂચવે છે કે ક્યાંક કોઈ મોટી ત્રુટિ છે.
એરપોર્ટ અધિકારીઓ અનુસાર, કાર્ગો વિસ્તારમાં પાર્સલને લોડ કરતી વખતે અનેક સ્તરે તપાસ થાય છે. તેમ છતાં એક આખું 13 કિલોનું પાર્સલ અદૃશ્ય થઈ જાય તે ઘટના સામાન્ય નથી. આ બાબતે નિષ્ણાતો કહે છે કે આવી ઘટનાઓમાં અંદરથી સાજિશ અથવા અત્યંત ઉચ્ચ સ્તરની બેદરકારી હોવાની સંભાવના વધુ હોય છે.
આવી ઘટનાઓનો ઇતિહાસ
આ પહેલાં પણ ભારતમાં અનેક વખત સોનાના પાર્સલ ગુમ થવાની અથવા ચોરી થવાની ઘટનાઓ સામે આવી છે. મુંબઈ, દિલ્હી અને ચેન્નાઈ એરપોર્ટ પર પણ સમાન પ્રકારની ઘટનાઓ બની છે. કેટલાક કિસ્સામાં કસ્ટમ અધિકારીઓ અને એરલાઇન્સ સ્ટાફની મિલીભગત સામે આવી છે. 2022-23માં મુંબઈ એરપોર્ટ પરથી સોનાની તસ્કરીના અનેક મોટા કેસ સામે આવ્યા હતા, જેમાં આંતરરાષ્ટ્રીય ગેંગ્સ સુધીની લિંક જોવા મળી હતી.
આ ઘટના પછી અમદાવાદ એરપોર્ટ અધિકારીઓએ તપાસ શરૂ કરી છે. CCTV ફુટેજનું વિશ્લેષણ, સ્ટાફની પૂછપરછ અને પાર્સલ ટ્રેકિંગ ડેટા તપાસવામાં આવી રહ્યા છે. પોલીસે આકાશા એરના સંબંધિત અધિકારીઓને પણ સમન્સ મોકલ્યા છે.
અસરો અને પ્રશ્નો
આ એક વ્યક્તિગત જ્વેલર્સ માટે મોટું આર્થિક નુકસાન છે, પરંતુ તેનાથી વધુ મોટી અસર લોજિસ્ટિક્સ ઉદ્યોગ અને એર કાર્ગો વિશ્વાસ પર પડે છે. જો ગ્રાહકોને લાગશે કે મોંઘા માલની સુરક્ષા નથી, તો તેઓ વિકલ્પો તરફ વળશે. આનાથી એરલાઇન્સ અને લોજિસ્ટિક્સ કંપનીઓના વ્યવસાયને નુકસાન થઈ શકે છે.
પ્રશ્નો ઘણા છે:
- પાર્સલ લોડ થયું હતું કે નહીં?
- CCTV કેમરામાં શું રેકોર્ડ થયું?
- સિક્યુરિટી સ્ટાફે તપાસ કરી હતી કે નહીં?
- શું આ આંતરિક સાજિશ હોઈ શકે?
આકાશા એરે હજુ સુધી આ બાબતે કોઈ આધિકારિક નિવેદન જાહેર કર્યું નથી. જો કંપની તરફથી જવાબદારી સ્વીકારવામાં આવશે તો વીમા ક્લેઈમ દ્વારા નુકસાનની ભરપાઈ થઈ શકે છે, પરંતુ વિશ્વાસની ખોટ ભરપાઈ કરવી મુશ્કેલ છે.
શું કરવું જોઈએ?
નિષ્ણાતો સલાહ આપે છે કે સોનાના પાર્સલ મોકલતી વખતે:
- વિશ્વસનીય લોજિસ્ટિક્સ કંપની અને વીમા કવર પસંદ કરો
- રિયલ-ટાઈમ GPS ટ્રેકિંગ સાથે પાર્સલ મોકલો
- ડિજિટલ સીલ અને મલ્ટીપલ ચેકિંગની વ્યવસ્થા રાખો
- એરપોર્ટ અને એરલાઇન્સ સાથે સતત સંપર્કમાં રહો
આ ઘટના એરપોર્ટ અથોરિટી ઓફ ઈન્ડિયા (AAI) અને સિવિલ એવિએશન મંત્રાલય માટે પણ ચેતવણી છે. કાર્ગો સિક્યુરિટીને વધુ કડક બનાવવી જરૂરી છે, ખાસ કરીને સોના અને અન્ય કિંમતી વસ્તુઓ માટે.
આ મામલાની તપાસ ચાલુ છે. જો સાજિશ સામે આવશે તો તે મોટા સ્કેલની હોઈ શકે છે. અત્યારે જ્વેલર્સ અને લોજિસ્ટિક્સ કંપની આર્થિક નુકસાન અને માનસિક તણાવમાંથી પસાર થઈ રહ્યા છે. આવી ઘટનાઓથી દેશના સોનાના વેપાર અને એવિએશન ઉદ્યોગની પ્રતિષ્ઠા પર અસર પડે છે.
આ આર્ટિકલ ઉપલબ્ધ જાહેર માહિતી અને સમાચાર અહેવાલો પર આધારિત છે. તપાસના અંતિમ પરિણામ પર જ અંતિમ તારણ કાઢી શકાશે. વાચકોને સલાહ છે કે કોઈપણ વ્યવસાયિક વ્યવહારમાં સંપૂર્ણ સાવધાની રાખે.
Sajjadali Nayani ✍
Friday World- 6,May 2026
