હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાં ઈરાની ગોળીબાર: બે ભારતીય તેલ ટેન્કરો પર હુમલો, જહાજોને રસ્તો બદલવો પડ્યો – ભારતે વ્યક્ત કરી ગંભીર ચિંતા

હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાં ઈરાની ગોળીબાર: બે ભારતીય તેલ ટેન્કરો પર હુમલો, જહાજોને રસ્તો બદલવો પડ્યો – ભારતે વ્યક્ત કરી ગંભીર ચિંતા

-Friday World-April 19,2026

અપ્રિલ 2026ના આ અઠવાડિયે વિશ્વના સૌથી મહત્વપૂર્ણ સમુદ્રી માર્ગ સ્ટ્રેટ ઑફ હોર્મુઝ માં એક ચોંકાવનારી ઘટના બની છે. ઈરાનના રિવોલ્યુશનરી ગાર્ડ્સ (IRGC)ના ગનબોટ્સે બે ભારતીય ધ્વજવાળા તેલ ટેન્કરો પર ગોળીબાર કર્યો. આ હુમલાને કારણે જહાજોએ પોતાનો માર્ગ બદલીને પાછા વળવું પડ્યું. ક્રૂ સભ્યો સુરક્ષિત છે, પરંતુ આ ઘટનાએ વૈશ્વિક તેલ પુરવઠા અને ભારતની ઊર્જા સુરક્ષા પર નવા પ્રશ્નો ઊભા કર્યા છે.

 ઘટના શું હતી?

શનિવારે (18 અપ્રિલ 2026) હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાં બે ભારતીય-ધ્વજવાળા વેસલ્સ પર IRGCના ગનબોટ્સે અચાનક ફાયરિંગ કર્યું. આમાંનું એક મોટું સુપરટેન્કર હતું જે લગભગ 20 લાખ બેરલ ઈરાકી ક્રૂડ ઓઈલ લઈને જઈ રહ્યું હતું. બીજું વેસલ પણ તેલ અથવા સંબંધિત કાર્ગો લઈને હતું.

👉 जहर बोवोगे तो!!! 👇

https://www.facebook.com/share/v/1CJ3b1M5V7/

મેરિટાઈમ ટ્રેકિંગ એજન્સીઓ (જેમ કે TankerTrackers અને UK Maritime Trade Operations) અનુસાર, IRGCના ગનબોટ્સે રેડિયો વોર્નિંગ વિના અથવા ઓછા વોર્નિંગ સાથે ફાયરિંગ શરૂ કર્યું. કેપ્ટનના ઓડિયોમાં સંભળાય છે કે તેઓ ઈરાની નેવીને પૂછી રહ્યા હતા: “તમે અમને ક્લિયરન્સ આપી હતી, પછી ગોળીબાર કેમ કરો છો?” આ છતાં જહાજોને પાછા વળવું પડ્યું.

કોઈ જાનહાનિ થઈ નથી અને ક્રૂ સુરક્ષિત છે, પરંતુ જહાજોએ રસ્તો બદલીને પશ્ચિમ તરફ વળવું પડ્યું. આ ઘટના એવા સમયે બની જ્યારે ઈરાને હોર્મુઝ સ્ટ્રેટને “ખુલ્લું” જાહેર કર્યા પછી તરત જ ફરીથી કડક નિયંત્રણ લાગુ કર્યું હતું. ઈરાન આને અમેરિકાના બ્લોકેડના જવાબ તરીકે જુએ છે.

 ભારતની પ્રતિક્રિયા: દૂતાવાસ તલબ, વિરોધ નોંધાવ્યો

ભારત સરકારે ઘટનાને “ગંભીર” માનીને તરત જ પગલાં લીધાં. વિદેશ મંત્રાલયે ઈરાનના રાજદૂત ડો. મોહમ્મદ ફથાલી ને તલબ કર્યા. વિદેશ સચિવ વિક્રમ મિસરીએ ઈરાની રાજદૂત સાથે બેઠકમાં “ઊંડી ચિંતા” વ્યક્ત કરી અને સમુદ્રી સુરક્ષા તેમજ નેવિગેશનની સ્વતંત્રતા પર ભાર મૂક્યો.

ભારતે યાદ કરાવ્યું કે અત્યાર સુધી ઈરાન ભારતીય જહાજોના સુરક્ષિત પરિવહનમાં સહયોગ આપતું આવ્યું છે. તેથી આવી ઘટના અપેક્ષિત નથી. ભારતે ઈરાનને અપીલ કરી છે કે ભારત તરફ આવતાં-જતાં જહાજો માટે હોર્મુઝમાં અવરોધ વિનાનું, સુરક્ષિત પરિવહન સુનિશ્ચિત કરવામાં આવે.

ઈરાની રાજદૂતે ભારતના વિરોધને તેહેરાન સુધી પહોંચાડવાનો ભરોસો આપ્યો છે.

ટ્રમ્પની પ્રેસ બ્રીફિંગમાં પ્રશ્ન, જવાબમાં માત્ર “થેંક યુ”

આ જ દિવસે વ્હાઈટ હાઉસની ઓવલ ઑફિસમાં પ્રેસ બ્રીફિંગ દરમિયાન અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ **ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ**ને આ ઘટના વિશે પ્રશ્ન પૂછવામાં આવ્યો. પ્રશ્ન હતો: “ભારતીય ઝંડાવાળા બે જહાજો પર ફાયરિંગ થયું છે, તેના વિશે તમે શું કહેશો?”

ટ્રમ્પે સીધો જવાબ આપવાને બદલે માત્ર “થેંક યુ” કહીને પ્રેસ કોન્ફરન્સ સમાપ્ત કરી દીધી. આ પ્રશ્ન અંતમાં પૂછાયો હતો, જ્યારે બ્રીફિંગ પૂરી થવાની તૈયારી હતી.

પૃષ્ઠભૂમિ: હોર્મુઝ સ્ટ્રેટનું મહત્વ અને તાજેતરના તણાવ

હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ વિશ્વના તેલના લગભગ 20% વેપારનું મુખ્ય દ્વાર છે. ઈરાન અને અમેરિકા વચ્ચેના તાજેતરના તણાવમાં ઈરાને આ માર્ગને બ્લોક કરવાની અને નિયંત્રણમાં લેવાની ધમકી આપી હતી. અમેરિકાએ ઈરાની પોર્ટ્સ પર બ્લોકેડ લગાવ્યો છે, જેના જવાબમાં ઈરાને સ્ટ્રેટ પર કડક નિયંત્રણ લાગુ કર્યું છે.

ભારત માટે આ માર્ગ અત્યંત મહત્વપૂર્ણ છે કારણ કે તે તેલની આયાત માટે મુખ્ય રૂટ છે. આ ઘટના ભારતીય જહાજો અને ક્રૂની સુરક્ષા તેમજ ઊર્જા સુરક્ષા માટે ચિંતાનું કારણ બની છે.

 આગળ શું?

ભારતે ઈરાન સાથે ડિપ્લોમેટિક ચેનલો દ્વારા વાતચીત ચાલુ રાખી છે અને સુરક્ષિત પસાર થવાની વ્યવસ્થા માટે અપીલ કરી છે. આ ઘટના વૈશ્વિક સ્તરે તેલના ભાવ અને માર્ગીય સુરક્ષા પર અસર કરી શકે છે.

હોર્મુઝમાં શાંતિ અને સ્વતંત્ર નેવિગેશન જાળવવું એ વિશ્વના તમામ દેશો માટે જરૂરી છે. ભારત જેવા મોટા તેલ આયાતકાર દેશો માટે આ મુદ્દો વ્યૂહાત્મક રીતે અત્યંત સંવેદનશીલ છે.

Sajjadali Nayani ✍

 Friday World-April 19,2026